XIV Zjazd Absolwentów Szkół Siennickich – 11 czerwca 2005 r.

Bogaty merytorycznie i uroczysty charakter miał XIV Zjazd Absolwentów Szkół Siennickich, który odbył się 
w dniu 11 czerwca 2005 roku w Siennicy, z udziałem zaproszonych gości – parlamentarzystów tego regionu, przedstawicieli Urzędu Marszałkowskiego Województwa Mazowieckiego, władz administracji państwowej 
i samorządu lokalnego oraz Związku Nauczycielstwa Polskiego.

Powrót licznie przybyłych absolwentów siennickiej szkoły do krainy lat młodości dostarczył wielu wzruszających przeżyć. Sienniczanie są dumni ze swojej szkoły, jej historii i osiągnięć; jest ona dla absolwentów miejscem szczególnym, z którym wiążą się nie tylko miłe wspomnienia, ale także, a może przede wszystkim – ważne i cenne wartości. 

Zjazd był okazją do uczczenia podwójnych rocznic historycznych i utrwalenia dorobku Sienniczan. Powodów do dumy i satysfakcji było wiele. W 2005 roku przypadała 140 rocznica powstania szkoły siennickiej, należącej do powołanego w 2002 roku Klubu Najstarszych Szkół w Polsce. Siennicka uczelnia pedagogiczna zapisała się bowiem i utrwaliła w historii polskiego szkolnictwa jako jeden z najstarszych w Polsce ośrodków kształcenia nauczycieli. Jej korzenie sięgają roku 1866, kiedy powołano w Siennicy Kursy dla Nauczycieli Ludowych, przemianowane w roku 1872 na Seminarium Nauczycielskie. 

Drugą ważną rocznicą było 100-lecie strajku szkolnego z 1905 roku, podczas którego sienniccy seminarzyści rozpoczęli jawną walkę o szkołę polską i nauczanie w języku ojczystym. Siennicka szkoła, założona przez władze carskie w celach rusyfikacji okolicznej ludności, stała się w niedługim czasie ośrodkiem polskości, patriotyzmu 
i walki o wolną Polskę. Uwidoczniło się to we wszystkich ważnych wydarzeniach historycznych – nauczyciele 
i absolwenci brali udział w walce o polski język w okresie carskim, o odzyskanie niepodległości w wojnie 1918–1920 roku, w walkach drugiej wojny światowej i w odbudowie kraju po wojnie.

Podwójny Jubileusz siennickiej Szkoły był obchodzony poprzez popularyzację wiedzy historycznej, sympozja 
i wystawy, a także organizowane przez dyrekcję Szkoły uroczystości. W przeddzień Zjazdu Absolwentów odbyła się uroczystość wręczenia sztandaru i obchodów Jubileuszu 140 lat historii Szkoły i setnej rocznicy walki o szkołę polską w siennickim Seminarium – z udziałem przedstawicieli najwyższych władz. Z tej okazji odbyła się też 
w Kościele Parafialnym w Siennicy w dniu 5 czerwca 2005 roku uroczysta Msza Św., z oprawą muzyczną 
i koncertem zespołu Amici Canentes – Towarzystwa Przyjaciół Chóru Uniwersytetu Warszawskiego, dla uczczenia pamięci uczestników walki o szkołę polską w Siennicy w 1905 roku. W obu rocznicowych uroczystościach aktywnie uczestniczyli członkowie Stowarzyszenia Absolwentów.

W latach najbardziej dramatycznych wydarzeń dziejowych szkoły siennickie zawsze były ostoją polskości. Absolwenci siennickiej uczelni wychodzili z niej wyposażeni nie tylko w bogaty zasób wiedzy, ale także w wartości moralne, duchowe, patriotyczne, które przyświecały im w pracy pedagogicznej i społecznej, w służbie dla regionu 
i kraju.

Bogatą historię siennickiej uczelni dokumentują zbiory szkolnego muzeum, otwartego w 1975 roku dzięki zaangażowaniu grupy absolwentów, członków Koła Sienniczan, na czele z jego prezesem Henrykiem Łętowskim. Zbiory są pieczołowicie chronione i z pasją poszerzane przez dyrekcję i społeczność siennickich szkół oraz kustoszy muzeum. Pierwszym kustoszem był wybitny humanista, nauczyciel języka polskiego i propedeutyki filozofii Stanisław Gnoiński, a następnie od roku 1981 Stanisław Czajka, historyk, dyrektor Zespołu Szkół. Cenne eksponaty historyczne siennickiego muzeum z okresu 1905 roku wzbogaciły m.in. wystawę w Muzeum Regionalnym w Siedlcach pn. „O polski język w polskiej szkole”. 

Wpisy do księgi pamiątkowej siennickiego muzeum oświaty i mazowieckiego folkloru są wyrazem szacunku 
i hołdu dla kilku pokoleń Sienniczan.

Idea utworzenia muzem zrodziła się w Kole Sienniczan, założonym w czerwcu 1957 roku, w dniu odsłonięcia pomnika nagrobnego wybitnych pedagogów uczelni: Hipolity i Kazimierza Gnoińskich. Koło Sienniczan zostało 
w roku 1999 przekształcone w Stowarzyszenie Absolwentów i Wychowanków Szkół Siennickich, które ma 
w swoim dorobku wiele wydawnictw i opracowań dotyczących historii szkoły i regionu oraz zasłużonych siennickich nauczycieli i absolwentów.

Uczestnicy Zjazdu podsumowali działalność Stowarzyszenia w ostatniej kadencji, składając podziękowanie Zarządowi – na czele z prezesem dr Jerzym Smolińskim – za owocną pracę, wybrali nowe władze Stowarzyszenia
i przyjęli program na następne lata. Wśród najważniejszych zadań wskazano potrzebę uporządkowania zbiorów muzealnych i wydanie poświęconego im folderu oraz nawiązanie bliższej współpracy ze szkołami Gminy Siennica. Prezesem Zarządu Stowarzyszenia został wybrany ponownie Jerzy Smoliński. 
Ważnym punktem merytorycznym był referat wygłoszony przez dyrektora Zespołu Szkół Stanisława Czajkę poświęcony setnej rocznicy strajku szkolnego 1905 roku w siennickim Seminarium. Tradycyjnie już Sienniczanie wzięli udział w Mszy Św. odprawionej w kościele parafialnym w intencji nauczycieli i absolwentów siennickich szkół, a następnie złożyli kwiaty na grobach zmarłych profesorów i kolegów. Następnie dzieląc się wspomnieniami zaśpiewali hymn Sienniczan „Hej, koledzy, czas przemija”, do którego muzykę skomponował w roku 1926 profesor Seminarium Józef Swatoń, a także znaleźli czas na wspólną zabawę.
Aktywność Sienniczan oraz integracja różnych pokoleń absolwentów jest w dużym stopniu efektem działań Zarządu Stowarzyszenia Absolwentów i dobrej współpracy 
z dyrekcją Zespołu Szkół.

Zaproszeni na Zjazd goście i absolwenci otrzymali najnowszą publikację pt. „Siennicka uczelnia pedagogiczna – historia, nauczyciele, absolwenci”, która przedstawia dorobek siennickiej szkoły i Stowarzyszenia, a także po raz pierwszy – spis profesorów i absolwentów od początku istnienia Seminarium. Książka jest ilustrowana zdjęciami historycznymi. Uczestnicy Zjazdu otrzymali też kolorowy folder o Siennicy oraz zestaw pocztówek z widokami siennickich zabytków. Publikacje te opracował i wydał w ostatniej kadencji Zarząd Stowarzyszenia. 

Określając program działania na następne lata Sienniczanie zachęcili do współpracy młodszych absolwentów, podkreślając potrzebę upowszechniania wśród młodego pokolenia historycznych wartości siennickiej uczelni.

Maria Laskowska

Stowarzyszenie Absolwentów Szkół Siennickich